Δήμος Θεσσαλονίκης

Ο «Κλεισθένης», το σχέδιο νόμου της κυβέρνησης για τις αλλαγές στην Τοπική Αυτοδιοίκηση, όχι μόνο δεν πρόκειται να λύσει τα πολλά προβλήματα που αυτή αντιμετωπίζει, αλλά αντιθέτως θα οδηγήσει σε ένα «τοπικό χάος». Όπως όλα δείχνουν, με τον «Κλεισθένη» χάνονται ευκαιρίες για σημαντικές και αναγκαίες μεταρρυθμίσεις. Στην τοποθέτησή μου στη διάρκεια του Δημοτικού Συμβουλίου, αναφέρθηκα σε πολλές «προχειρότητες» που χαρακτηρίζουν το νομοσχέδιο το οποίο τίθεται από την κυβέρνηση προς διαβούλευση. Ο Κλεισθένης υπήρξε Αθηναίος πολιτικός που μετά την κατάλυση της τυραννίας στα τέλη του 6ουπ.Χ. αιώνα κλήθηκε να μεταρρυθμίσει το πολίτευμα και να το κάνει πιο δημοκρατικό. Αυτό το όνομα η σημερινή κυβέρνηση το αξιοποίησε για το συνολικό πακέτο των προτάσεών της για τις αλλαγές στην Τοπική Αυτοδιοίκηση. Ωστόσο, ο αρμόδιος υπουργός Πάνος Σκουρλέτης διευκρίνισε ότι το εν λόγω νομοσχέδιο δε φιλοδοξεί να αποτελέσει μια ολιστική μεταρρύθμιση, αλλά απλά το πρώτο βήμα μιας μεταρρυθμιστικής πολιτικής». Ορισμένα προβληματικά σημεία του νομοσχεδίου είναι:

• Δεν προβλέπεται καμία χωροταξική αλλαγή και καμία μέριμνα για μητροπολιτικούς Δήμους
• Οι αλλαγές που σχεδιάζονται δεν φαίνεται να έχουν οποιανδήποτε επίπτωση στην αντιμετώπιση της γραφειοκρατίας. Απλά υπάρχει αναφορά σε δειγματοληπτικούς ελέγχους από την Αποκεντρωμένη Διοίκηση.
• Οι δημοτικές εκλογές αποσυνδέονται από τις Ευρωεκλογές, όπως είχε γίνει το 2014 και πιθανό να συνδεθούν με τις βουλευτικές. Το κόστος όμως για κάθε εκλογική αναμέτρηση ανέρχεται για το Κράτος σε πολλά εκατομμύρια ευρώ, μόνο για την εκλογική διαδικασία. Τελικά, δεν θα μπορέσουν, όπως όλα δείχνουν, να γίνει οικονομία κλίμακας.
• Προβλέπονται δημοψηφίσματα για διάφορα θέματα του εκάστοτε Δήμου. Αλλά θα υπάρχουν πόροι για τα δημοψηφίσματα; Επιπλέον, τι ισχύ θα έχουν; Αν π.χ. γίνει στο Δήμο Θεσσαλονίκης δημοψήφισμα για το αποτεφρωτήριο και αποφασίσουν οι δημότες ότι πρέπει να γίνει, αυτό τι σημαίνει; Ότι η πολιτεία θα κληθεί να εφαρμόσει την απόφαση των δημοτών ή ότι ο Δήμος Πυλαίας – Χορτιάτη θα πρέπει να προχωρήσει σε αλλαγή του ρυμοτομικού σχεδίου ώστε να γίνει επιτέλους το αποτεφρωτήριο στα Κοιμητήρια Αναστάσεως του Κυρίου;
• Μεγαλύτερο βάρος δίνεται στο κομμάτι της απλής αναλογικής, παρά σε άλλα σημαντικά ζητήματα. Χάθηκε η ευκαιρία να εφαρμοστεί το γερμανικό σύστημα, όπου ένας δημότης μπορεί να ψηφίσει δημοτικούς συμβούλους ανεξαρτήτως από το δήμαρχο της προτίμησής του και να είναι πιο πιθανό να εκλεγούν οι ικανότεροι μεταξύ των υποψηφίων.

Για τους λόγους αυτούς φαίνεται να χάνεται μια μεγάλη ευκαιρία για σημαντικές μεταρρυθμίσεις στην Τοπική Αυτοδιοίκηση. Αντί να βελτιώσουμε ορισμένα πράγματα, μάλλον προσπαθούμε να καταστρέψουμε και να αποδημήσουμε όσα ακόμα λειτουργούν καλά. Και σε αυτή την περίπτωση, προφανώς δεν θα πάμε σε αυτό που όλοι θα θέλαμε, δηλαδή στην τοπική διακυβέρνηση, αλλά θα πάμε και σε ένα ακόμα τοπικό χάος».