Άρθρα

Το άρθρο μου στον Αγγελιοφόρο της Κυριακής (1/3/2014) Θεσσαλονίκη – Πειραιάς. Οι δύο μεγαλύτερες πόλεις της Ελλάδας μετά την πρωτεύουσα, τα δύο μεγάλα λιμάνια της χώρας, προσφυγιά, ρεμπέτικο, φτωχογειτονιές, έλλειψη υποδομών αλλά και έδρες των δύο δημοφιλέστερων ελληνικών ομάδων. Αυτήν την περίοδο στον Πειραιά συντελείται μια μεγάλη κυκλοφοριακή αναμόρφωση, που αναμένεται να μειώσει τους χρόνους μετακίνησης μέχρι και στο μισό! Γιατί, όμως, αυτοί κι όχι και εμείς; Τι είναι αυτό που κάνει τη διαφορά; Φταίει το κέντρο ή φταίμε κι εμείς; Πώς θα καταφέρουμε, εν τέλει, να αλλάξουμε τη μοίρα της πόλης; Δεν είναι τυχαίο ότι το θέμα της λειτουργίας του λιμανιού στον Πειραιά έκλεισε πριν από χρόνια, ενώ στη Θεσσαλονίκη κάποιοι ανέβηκαν (και εξακολουθούν να ανεβαίνουν) στα κάγκελα για να εμποδίσουν την έλευση επενδυτών. Από τότε χάνουμε το παιχνίδι της διαμετακόμισης στα Βαλκάνια. Οσο για τον ακτοπλοϊκό τουρισμό, ανακηρυχτήκαμε επισήμως… άγονη γραμμή την ώρα που ο Πειραιάς είναι η κύρια πύλη προς τα νησιά του Αιγαίου. Στον Πειραιά το τραμ και το μετρό φτάνουν οσονούπω, έστω και με καθυστέρηση 10-12 ετών από τα λαμπερά ολυμπιακά εγκαίνια των αντίστοιχων αθηναϊκών. Στη Θεσσαλονίκη, παραμένει άγνωστο πότε θα ολοκληρωθεί η βασική γραμμή, ενώ για έτερο δημόσιο μέσο συγκοινωνίας ούτε λόγος. Η προαστιακή σχέση του Πειραιά με την Αθήνα τον βοηθά, όπως φαίνεται, να αναπτυχθεί με διαφορετικούς ρυθμούς και να διατηρεί προνομιακές σχέσεις με τον συγκεντρωμένο πλούτο. Ο Ολυμπιακός είναι ένα πολύ καλό παράδειγμα γι’ αυτό, μια ομάδα που ωστόσο εκπροσωπεί και προβάλλει ολόκληρη πόλη στην Ελλάδα αλλά και στα ευρωπαϊκά ποδοσφαιρικά σαλόνια. Και δίνει δυναμική αλλά και περηφάνια σε μια ολόκληρη κοινωνία! Από την άλλη, στην πόλη μας πάντα κάποιος θα έχει μια διαφορετική άποψη για οτιδήποτε συζητείται ή αποφασίζεται. Πάντα κάποιος τοπικός «φύλαρχος» θα σηκώσει εν κινήσει το χειρόφρενο! Παράδειγμα, η Πολιτιστική Πρωτεύουσα 1997, η υποθαλάσσια, το μετρό, το γεγονός ότι η Νέα Παραλία είναι το πρώτο μεγάλο έργο παρέμβασης στη δημόσια εικόνα της πόλης τα τελευταία 30 χρόνια. Είναι πλέον αναμφισβήτητο ότι μας διακρίνει εσωστρέφεια, καμία διάθεση συναίνεσης (ακόμη και για τα αυτονόητα!), γκρίνια και τελικά αφλογιστία. Χαρακτηριστικά που εδώ και δεκαετίες ξεκινούσαν από τοπικές αρχές και πολιτικούς εκπροσώπους και πέρασαν στο DNA μιας ολόκληρης κοινωνίας. Αν προσθέσει, λοιπόν, κανείς και τις γενικές νεοελληνικές παθογένειες, μπορεί να αντιληφθεί γιατί επί 10 χρόνια το μετρό κατασκευάζεται αλλά δεν τελειώνει, γιατί επί 16 χρόνια η θαλάσσια συγκοινωνία εξαγγέλλεται αλλά δεν υλοποιείται, γιατί το αεροδρόμιό μας παραμένει περιφερειακό, γιατί εδώ και δέκα χρόνια στο λιμάνι μας τα καλοκαίρια δεν πιάνει ούτε βάρκα, γιατί από τους 100 τουρίστες που επισκέπτονται το καλοκαίρι τη Χαλκιδική μόλις οι 15 θα ξοδέψουν λίγο χρόνο στην πόλη. Γιατί η ΔΕΘ συνεχίζει να κρατά σε ομηρία ένα σημαντικό κομμάτι του κέντρου και στερεί την πόλη από το μητροπολιτικό πάρκο, γιατί το κυκλοφοριακό παραμένει ανεπίλυτο. Μοναδικές φωτεινές εξαιρέσεις τα κρουαζιερόπλοια, που τα τελευταία χρόνια αράζουν για ένα 8ωρο στο λιμάνι, οι πτήσεις της Ryanair, αλλά και η έλευση των τουριστών από ανατολικές χώρες. Η αλήθεια είναι ότι, εάν ασχοληθεί κανείς με την αυτοδιοίκηση, μπορεί εύκολα να αντιληφθεί ότι το παιχνίδι παίζεται στο κέντρο. Και όταν παίζεται στο κέντρο είναι λίγο δύσκολο να… βάλεις γκολ. Για λόγους που μπορεί να υποψιαστεί ο καθένας, από ανεπάρκεια πολιτικού και διοικητικού προσωπικού μέχρι μικροκομματικές σκοπιμότητες, ο «Καλλικράτης» δημιούργησε αρρυθμίες και προβλήματα, αντί να αποτελέσει την μεταρρύθμιση – βάση για ένα νέο σύγχρονο, αποτελεσματικό και αποκεντρωμένο κράτος. Το να αλλάξουμε την πόλη μας προς το καλύτερο απαιτεί πολιτική βούληση, σχέδιο και ικανότητα υλοποίησης και αφοσίωση. Απαιτεί πολιτικό προσωπικό που μπορεί να προσφέρει και που ξέρει να δημιουργεί. Απαιτεί φρεσκάρισμα ιδεών και κυρίως πρακτικών. Και οι εκλογές αποτελούν πάντα μια συλλογική ευκαιρία για να διαμορφώσουμε το μέλλον μας. Πριν από τέσσερα χρόνια κάναμε ένα άλμα για αλλαγή νοοτροπίας. Θα καταφέρουμε άραγε τα επόμενα χρόνια να γράψουμε το αστικό success story της Θεσσαλονίκης;